Samenwerking oprichten

Vakbond ziet voordelen in bovenbestuurlijke samenwerking in RTC

61 views 21 september 2017 1

‘Als vakbond zien wij voordelen in de bovenbestuurlijke samenwerking in RTC’s’, aldus Myriam Biekens, bestuurder in de regio West-Brabant/Zeeland bij CNV Onderwijs. Toch houdt ze namens de vakbond een vinger aan de pols rond het werken in flexpools. De belangrijkste aandachtspunten: baanzekerheid en goede ontwikkelmogelijkheden voor leerkrachten.

RTC: invalkracht betalen en vaste baan behouden

‘Aan de ene kant zien wij als vakbond voordelen voor werkgevers. Zij kunnen zo het hoofd bieden aan de Wet Werk en Zekerheid. Wanneer scholen een paar keer gebruik zouden maken van een oproepkracht, zijn ze verplicht deze in vaste dienst te nemen. Maar de meeste scholen hebben daar het geld niet voor. Via een RTC kunnen meerdere scholen samen een invalkracht betalen en het risico verdelen.

Dat biedt ook voordelen voor personeel, vooral voor jonge, nieuwe leerkrachten. Zij kunnen tijdelijk aan de slag bij verschillende schoolbesturen en zo ervaring opdoen. Zonder RTC zouden scholen geen plek hebben voor deze mensen. Maar ook vast personeel in krimpgebieden, waar het aantal leerlingen gestaag afneemt, heeft baat bij een RTC. Door deel te nemen in een flexpool kunnen ze gedetacheerd worden bij andere scholen en toch hun vaste baan behouden.

Waakzaam op arbeidsvoorwaarden

Natuurlijk zijn wij als vakbond waakzaam op de naleving van arbeidsvoorwaarden. De flexende leraar valt vaak buiten het vizier van schoolbesturen, bijvoorbeeld als het gaat om scholing. Dat is iets waar wij met schoolbesturen afspraken over proberen te maken. Een RTC zou juist een centrale rol kunnen innemen als het gaat om scholing voor invalkrachten. Ook bestaat er een risico op het ‘rondpompen’ van werknemers, die steeds op een andere plek worden ingezet zonder uitzicht op een vaste benoeming. Dat willen we juist niet, want voor veel leerkrachten is een vast contract een groot goed. Gelukkig willen veel werkgevers dat ook niet.

“Wij letten er vooral op dat flexwerkers dezelfde arbeidsvoorwaarden krijgen als vaste leerkrachten.”

Vanuit mijn rol als regiobestuurder West-Brabant/Zeeland ben ik betrokken geweest bij het opzetten van het TCOZ, het RTC in Zeeland. Wanneer RTC’s subsidie aanvragen zijn ze verplicht om ook de vakbonden erbij te betrekken. Wij kunnen dan vanaf het begin meedenken. Gelukkig werd onze inbreng erg gewaardeerd, waardoor we ook in het verdere proces zijn betrokken. Wij letten er vooral op dat flexwerkers dezelfde arbeidsvoorwaarden krijgen als vaste leerkrachten. Ook vinden wij dat tijdelijke leerkrachten in de flexpool als eerste in aanmerking moeten komen wanneer er vacatures zijn voor vaste contracten.

Medezeggenschapsraad: rol claimen 

Als een RTC goed geregeld is, verandert er qua rechtspositie van personeel niets. Mocht er sprake zijn van een reorganisatie met rechtspositionele gevolgen dan moeten de schoolbesturen, op grond van de cao primair onderwijs, overleggen met de vakbonden. Bij minder ingrijpende veranderingen houdt de GMR, de Gemeenschappelijke Medezeggenschapsraad, de rechten van werknemers in de gaten. De GMR heeft regelmatig overleg met de schoolbesturen en contact met de vakbonden.

Aansluiting bij een RTC betekent wel dat medezeggenschapsraden bij schoolbesturen scherp moeten zijn op wat dit betekent voor hun rol bij een aantal beleidszaken. Als school geef je namelijk een gedeelte van de benoemingsautonomie die je hebt prijs. Als het RTC vraag en aanbod bij elkaar brengt, betekent dit dat je als school niet vrij kunt werven op de arbeidsmarkt. Waarschijnlijk veranderen daardoor de sollicitatieprocedures. Medezeggenschapsraden doen er verstandig aan om hierin een rol voor zichzelf te claimen, zeker bij de invulling van een structurele vacature.

Samenwerking verschilt per regio

De werking van een RTC verschilt per regio. Soms fungeert een RTC zelf als werkgever. In Zeeland is dat niet het geval en blijven de leerkrachten in dienst van de schoolbesturen. In alle regio’s zorgt het RTC er in elk geval voor dat schoolbesturen beter risico’s kunnen mijden. Een RTC kan de gezamenlijke vraag naar personeel, zowel tijdelijke als structurele formatie, bij elkaar brengen en matchen met het aanbod. Door bij te houden wie, waar en voor welke duur werkzaam is geweest, weet men bij het RTC of en wanneer een invalkracht in aanmerking komt voor een vaste benoeming.

In alle regio’s zorgt het RTC er in elk geval voor dat schoolbesturen beter risico’s kunnen mijden.

Het mooie van een RTC is dat het ook de samenwerking tussen scholen op andere gebieden stimuleert. Zo heeft een aantal schoolbesturen in Midden-Brabant hun HRM-personeel samen in een gebouw zitten. Doordat de fysieke afstand tussen die medewerkers klein is, kunnen ze gebruikmaken van elkaars kennis en van elkaar leren.

Risico’s voor scholen dalen

Voor schoolbesturen vormt een vaste benoeming een risico, omdat ze een extra vaste werknemer vaak niet kunnen betalen. In dat geval kan het RTC de leerkracht inzetten bij een ander schoolbestuur. Het schoolbestuur kan de invalkracht ook een vaste benoeming geven, onder de voorwaarde dat deze bij gebrek aan werk bij een ander schoolbestuur gedetacheerd kan worden. Dan krijgen ze alsnog inkomsten binnen om de leerkracht te betalen. Doordat hiermee de risico’s voor scholen dalen, kunnen beginnende leerkrachten eerder en langer aan de slag. Het hebben van werk gaat dan voor op de locatie waar je werkt.

Toch moeten flexende leerkrachten zich niet gek laten maken door steeds weer andere werkplekken en zorgen dat hun cao-rechten wel gewaarborgd blijven. Mijn advies: probeer via een goede inzet je zichtbaarheid te verhogen zodat je eerder in een vaste benoeming komt.’

Heeft dit artikel u geholpen?